Từ 23h ngày 19/3, giá bán lẻ xăng dầu trong nước đã được điều chỉnh tăng đáng kể sau 5 ngày giữ nguyên. Theo thông báo của liên Bộ Công Thương - Tài chính, xăng RON 95-III tăng thêm 5.120 đồng, đưa giá bán lên mức 30.690 đồng/lít. Trong khi đó, xăng E5 RON 92 cũng tăng 4.670 đồng, lên 27.170 đồng/lít.
Không chỉ xăng, các mặt hàng dầu cũng ghi nhận mức tăng mạnh. Dầu diesel tăng 6.400 đồng/lít, đạt 33.420 đồng; dầu hỏa tăng mạnh nhất với 8.990 đồng, lên 35.920 đồng/lít. Riêng dầu mazut tăng 3.520 đồng, lên mức 22.180 đồng/kg.
So với cuối tháng 2, trước thời điểm xảy ra căng thẳng tại Trung Đông, giá xăng RON 95-III hiện đã cao hơn khoảng 52%, còn dầu diesel tăng tới 73%. Đây là mức tăng đáng chú ý trong thời gian ngắn, gây áp lực lớn lên chi phí vận tải và sản xuất.
Theo Bộ Công Thương, biến động giá lần này chịu ảnh hưởng mạnh từ diễn biến quốc tế trong giai đoạn 12 - 19/3. Căng thẳng quân sự giữa Mỹ, Israel và Iran có dấu hiệu leo thang, trong khi Iran tiếp tục kiểm soát eo biển Hormuz - tuyến vận chuyển dầu mỏ quan trọng toàn cầu.
Giá xăng thành phẩm RON95 trên thị trường quốc tế đã tăng tới 16,4%, đạt 150,4 USD/thùng. Các sản phẩm khác như dầu diesel tăng 18,6%, dầu hỏa tăng 28,8% và dầu mazut tăng 13,1%. Những biến động này đã trực tiếp tác động đến giá nhập khẩu và chi phí trong nước.
Để giảm bớt áp lực tăng giá, cơ quan điều hành tiếp tục sử dụng Quỹ bình ổn giá xăng dầu. Trong kỳ này, mức chi từ quỹ là 4.000 đồng/lít đối với dầu diesel và 3.000 đồng/lít đối với xăng, dầu hỏa và mazut.
Đây đã là lần thứ sáu liên tiếp quỹ được sử dụng, dù mức chi thấp hơn so với các kỳ trước. Nếu không có sự can thiệp này, giá xăng RON 95-III có thể lên tới 33.690 đồng/lít, còn dầu diesel có thể đạt 37.420 đồng/lít. Điều này cho thấy vai trò quan trọng của quỹ trong việc kiểm soát biến động giá nhiên liệu.
Hiện tại, giá xăng RON 95-III đã leo lên mức cao nhất kể từ tháng 7/2022, thời điểm thị trường năng lượng toàn cầu chịu ảnh hưởng nặng nề bởi xung đột Nga - Ukraine. Dù vậy, con số hiện tại vẫn chưa vượt qua mức đỉnh 32.870 đồng/lít từng được thiết lập vào tháng 6 cùng năm. Đối với dầu hỏa và mazut, giá bán hiện nay cũng đã chạm ngưỡng cao nhất trong nhiều năm, tính từ 2019.
Nếu không có sự hỗ trợ từ Quỹ bình ổn, giá nhiên liệu trong kỳ này có thể tăng mạnh hơn nữa. Cụ thể, xăng RON 95-III có khả năng đạt khoảng 33.690 đồng/lít; dầu diesel khoảng 37.420 đồng/lít; dầu hỏa lên mức 38.920 đồng/lít và mazut khoảng 25.180 đồng/kg.
Áp lực nguồn cung thể hiện rõ qua số liệu nhập khẩu. Dữ liệu sơ bộ của Cục Hải quan (Bộ Tài chính) cho thấy, từ đầu năm đến giữa tháng 3, lượng xăng dầu nhập về Việt Nam đạt gần 2,71 triệu tấn, tổng giá trị hơn 1,94 tỷ USD, tăng mạnh so với cùng kỳ năm trước. Đáng chú ý, chỉ trong nửa đầu tháng 3, tốc độ tăng trưởng nhập khẩu đã bứt lên rõ rệt khi sản lượng tăng hơn 41%, còn giá trị kim ngạch tăng tới gần 90%.
Trước tình hình này, Chính phủ đã triển khai nhiều giải pháp nhằm đảm bảo nguồn cung. Thủ tướng Phạm Minh Chính trực tiếp trao đổi với lãnh đạo các nước và làm việc với đại sứ để tìm kiếm thêm nguồn dầu.
Kết quả, Việt Nam đã huy động được khoảng 4 triệu thùng từ các đối tác, đồng thời tính đến phương án tiếp cận nguồn dự trữ của Nhật Bản. Cùng với đó, cơ quan điều hành cũng tăng chi Quỹ bình ổn ở mức cao và đưa thuế nhập khẩu ưu đãi MFN về 0% nhằm giảm áp lực lên giá bán lẻ.
Tại cuộc họp ngày 17/3 với Tổ công tác an ninh năng lượng, Thủ tướng cho rằng nguồn cung hiện vẫn được duy trì ổn định, đủ phục vụ nhu cầu sản xuất và tiêu dùng, đồng thời hạn chế tối đa tác động bất lợi đến nền kinh tế và đời sống người dân.
