Chính sách ưu đãi thuế TTĐB tạo lực đẩy cho xe điện
Theo thông tin từ Bộ Tài chính, Việt Nam đã triển khai nhiều chính sách nhằm khuyến khích sử dụng phương tiện thân thiện với môi trường, trong đó nổi bật là việc điều chỉnh thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB) đối với ô tô điện chạy pin.
Cụ thể, Luật số 03/2022/QH15 đã sửa đổi, bổ sung nhiều quy định liên quan, trong đó quy định lộ trình ưu đãi thuế tiêu thụ đặc biệt cho xe điện. Từ ngày 01/3/2022, mức thuế được áp dụng ở mức rất thấp, dao động từ 1% - 3% tùy theo số chỗ ngồi. Đến ngày 01/3/2027, mức thuế này sẽ tăng lên 4% - 11%.
-112435.jpg)
Việc áp dụng mức thuế thấp ngay từ giai đoạn đầu đã tạo điều kiện thuận lợi để người tiêu dùng tiếp cận xe điện dễ dàng hơn. So với xe sử dụng nhiên liệu hóa thạch - vốn chịu thuế tiêu thụ đặc biệt từ 10% - 150%, mức ưu đãi hiện hành rõ ràng tạo ra lợi thế cạnh tranh đáng kể cho xe điện.
Tác động tích cực đến thị trường và môi trường
Kể từ khi chính sách được triển khai từ năm 2022 đến nay, thị trường xe điện tại Việt Nam đã có những chuyển biến rõ rệt. Giá bán xe được hỗ trợ nhờ ưu đãi thuế, qua đó giúp tăng sức mua từ phía người tiêu dùng.
Không chỉ dừng lại ở khía cạnh tiêu dùng, chính sách còn tạo động lực cho các doanh nghiệp trong ngành. Khi lượng xe tiêu thụ tăng lên, các nhà sản xuất có cơ sở để mở rộng quy mô đầu tư, phát triển sản xuất và hoàn thiện hệ sinh thái xe điện.
Một trong những kết quả đáng chú ý là việc giảm thiểu khí thải ra môi trường. Việc chuyển đổi dần từ phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang xe điện đã góp phần giảm ô nhiễm không khí, đặc biệt tại các đô thị lớn.
Điều này cũng phù hợp với cam kết của Việt Nam tại Hội nghị COP26, nơi quốc gia đã đặt mục tiêu giảm phát thải và hướng tới trung hòa carbon trong dài hạn.
Đề xuất gia hạn ưu đãi thuế cho xe điện đến năm 2030
Bộ Tài chính nhận định thuế tiêu thụ đặc biệt đang là một trong những công cụ quan trọng góp phần thúc đẩy nhu cầu đối với ô tô điện, qua đó tạo lực đẩy cho sự hình thành và mở rộng của ngành công nghiệp xe điện trong nước.
Trong bối cảnh Việt Nam đang từng bước hiện thực hóa các cam kết tại Hội nghị COP26, việc kéo dài thời gian áp dụng mức thuế ưu đãi đến hết năm 2030 được xem là giải pháp nhằm duy trì sự đồng bộ giữa chính sách tài khóa với mục tiêu phát triển xanh, hạn chế ô nhiễm tại đô thị và giảm dần sự phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch - loại năng lượng đang chịu nhiều biến động về giá trên thị trường quốc tế.
Đồng thời, chính sách này cũng giúp ổn định tâm lý thị trường, khuyến khích người dân chuyển sang sử dụng phương tiện sử dụng năng lượng mới trong bối cảnh nguồn cung nhiên liệu truyền thống có xu hướng thiếu hụt và chi phí ngày càng tăng.
Trên cơ sở đó, việc tiếp tục thúc đẩy dòng xe điện chạy pin được xác định là hướng đi then chốt nhằm cắt giảm phát thải khí nhà kính, cải thiện chất lượng không khí tại các đô thị lớn và từng bước thay thế phương tiện chạy xăng, dầu theo đúng lộ trình cam kết quốc tế của Việt Nam.
Do đó, đề xuất kéo dài thời gian hưởng ưu đãi thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xe điện dưới 24 chỗ được đánh giá là cần thiết để duy trì đà tăng trưởng của thị trường cũng như hỗ trợ quá trình chuyển đổi xanh.
Theo dự thảo sửa đổi Luật Thuế tiêu thụ đặc biệt số 66/2025/QH15, mức thuế tiêu thụ đặc biệt đối với các dòng xe điện dưới 24 chỗ sẽ tiếp tục được duy trì ở mức thấp đến hết năm 2030, trước khi điều chỉnh tăng từ năm 2031. Cụ thể:
- Đối với xe chở người từ 9 chỗ trở xuống và xe pick-up chở người: áp dụng thuế suất 3% đến hết ngày 31/12/2030; từ 01/01/2031 tăng lên 11%.
- Đối với xe từ 10 đến dưới 16 chỗ: áp dụng mức thuế 2% đến hết ngày 31/12/2030; từ năm 2031 tăng lên 7%.
- Đối với xe từ 16 đến dưới 24 chỗ: duy trì mức thuế 1% đến hết năm 2030; sau đó tăng lên 4% từ năm 2031.
- Đối với xe pick-up chở hàng cabin kép và xe tải VAN có hai hàng ghế trở lên, có vách ngăn giữa khoang chở người và hàng hóa: áp dụng thuế 2% đến hết năm 2030, từ năm 2031 tăng lên 7%.
Những đề xuất này cho thấy định hướng tiếp tục duy trì ưu đãi trong trung hạn để hỗ trợ thị trường xe điện phát triển, đồng thời vẫn xây dựng lộ trình điều chỉnh thuế trong dài hạn nhằm đảm bảo cân đối chính sách và nguồn thu ngân sách.
