Trong quá trình lưu thông trên một số tuyến cao tốc hiện nay, dễ bắt gặp cảnh xe ô tô dừng tại làn khẩn cấp không phải vì sự cố mà để người ngồi trong xe đi vệ sinh, nghỉ tạm hoặc chụp ảnh "check-in". Nguyên nhân một phần đến từ việc hạ tầng trạm dừng nghỉ chưa được bố trí đầy đủ, đặc biệt trên các tuyến mới đưa vào khai thác.
Tuy nhiên, cao tốc là loại đường có tốc độ khai thác cao, phổ biến từ 90 - 120 km/giờ. Việc một phương tiện bất ngờ dừng lại bên lề, dù ở làn khẩn cấp, cũng có thể trở thành mối nguy hiểm lớn nếu xảy ra va chạm dây chuyền, nhất là vào ban đêm hoặc khi tầm nhìn hạn chế.
Khoản 2 Điều 25 của Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ năm 2024 nêu rõ người điều khiển phương tiện chỉ được phép dừng hoặc đỗ xe tại các vị trí đã được quy định. Đối với đường cao tốc, làn dừng khẩn cấp chỉ được sử dụng trong trường hợp xe gặp trục trặc kỹ thuật hoặc rơi vào hoàn cảnh bất khả kháng, đồng thời người lái phải thực hiện đầy đủ các biện pháp cảnh báo an toàn theo quy định.
Do đó, việc cho xe dừng lại trên làn khẩn cấp để chụp ảnh, quay clip hay giải quyết nhu cầu cá nhân hoàn toàn không đáp ứng điều kiện "sự cố" hay "bất khả kháng" theo quy định pháp luật. Hành vi này bị xác định là sử dụng sai mục đích làn đường khẩn cấp và vi phạm trực tiếp quy tắc giao thông.
Về hình thức xử lý, theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP, người điều khiển ô tô dừng hoặc đỗ xe trái phép trên đường cao tốc sẽ bị phạt tiền ở mức từ 12 - 14 triệu đồng. Không chỉ dừng lại ở xử phạt hành chính, người vi phạm còn bị trừ 6 điểm trên giấy phép lái xe theo quy định tại cùng nghị định.
Đáng chú ý, ngay cả trong trường hợp xe buộc phải dừng khẩn cấp do sự cố thật sự, tài xế vẫn phải tuân thủ đầy đủ quy trình an toàn như bật đèn cảnh báo, đặt biển hoặc đèn báo hiệu phía sau xe với khoảng cách tối thiểu 150 m. Nếu không thực hiện đúng, người lái vẫn có thể bị xử phạt theo khung tương tự.
Hiện nay, hầu hết các tuyến cao tốc đã được lắp đặt hệ thống camera giám sát phục vụ xử phạt nguội. Mọi hành vi dừng xe trái phép đều có thể bị ghi nhận làm căn cứ xử phạt và trừ điểm giấy phép lái xe, kể cả khi tài xế rời đi trước khi có lực lượng chức năng xuất hiện.
Vì sự an toàn của bản thân và những người cùng tham gia giao thông, tài xế cần tuyệt đối tránh dừng, đỗ xe trên cao tốc vì bất kỳ lý do cá nhân nào. Chủ động nghỉ ngơi tại trạm dừng, tính toán lộ trình hợp lý chính là cách lái xe văn minh và an toàn nhất.