Trong thời gian gần đây, xe hybrid sạc ngoài (Plug-in Hybrid Electric Vehicle - PHEV) đang dần trở thành lựa chọn được nhiều khách hàng tại Việt Nam quan tâm. Dòng xe này kết hợp giữa động cơ đốt trong và mô-tơ điện, cho phép di chuyển linh hoạt bằng điện hoặc xăng tùy điều kiện vận hành.
Điểm đặc trưng của PHEV là bộ pin dung lượng lớn có thể sạc từ nguồn điện bên ngoài. Nhờ đó, xe có thể chạy hoàn toàn bằng điện trong quãng đường nhất định trước khi động cơ xăng tham gia hoạt động.
Tuy nhiên, chính cấu trúc này cũng khiến cách sử dụng PHEV khác biệt đáng kể so với xe hybrid tự sạc (HEV). Nếu không hiểu rõ đặc điểm vận hành, người dùng có thể khiến chiếc xe hoạt động kém hiệu quả hoặc làm giảm tuổi thọ một số hệ thống quan trọng.
Cần duy trì việc sạc pin thường xuyên
Một trong những sai lầm phổ biến của nhiều người dùng là sử dụng xe PHEV giống như xe hybrid thông thường, tức là chủ yếu chạy bằng xăng và ít khi cắm sạc. Trên thực tế, bộ pin của PHEV có dung lượng lớn và trọng lượng nặng hơn đáng kể so với HEV.
Khi pin cạn, động cơ xăng phải hoạt động nhiều hơn để kéo toàn bộ hệ thống, trong khi không nhận được sự hỗ trợ từ mô-tơ điện. Điều này khiến mức tiêu hao nhiên liệu tăng lên đáng kể, làm mất đi lợi thế tiết kiệm của dòng xe hybrid.
Bên cạnh đó, hệ thống quản lý pin trên các mẫu PHEV được thiết kế để duy trì mức điện năng ổn định nhằm bảo vệ các cell pin. Nếu pin thường xuyên ở trạng thái gần cạn trong thời gian dài, điện áp có thể giảm xuống dưới ngưỡng an toàn, từ đó ảnh hưởng đến tuổi thọ của pin.
Vì vậy, người sử dụng nên hình thành thói quen sạc pin định kỳ để duy trì mức năng lượng ổn định, giúp xe hoạt động hiệu quả hơn.
Không nên phụ thuộc vào chế độ sạc bằng động cơ
Một số mẫu xe PHEV có chức năng sạc pin thông qua động cơ xăng trong quá trình di chuyển. Tuy nhiên, đây không phải là phương án tối ưu về mặt chi phí và hiệu quả năng lượng.
Quá trình sử dụng nhiên liệu để tạo ra điện năng thông qua máy phát thường tiêu tốn nhiều năng lượng hơn so với việc sạc trực tiếp từ nguồn điện. Chi phí để nạp đầy pin theo cách này có thể cao hơn nhiều lần so với sạc điện thông thường.
Chế độ sạc bằng động cơ chỉ nên sử dụng trong các tình huống đặc biệt, chẳng hạn khi xe cần di chuyển vào khu vực hạn chế khí thải và cần bổ sung năng lượng cho pin. Nếu sử dụng thường xuyên, động cơ sẽ phải hoạt động ở cường độ cao trong thời gian dài, có thể ảnh hưởng đến độ bền của hệ thống.
Chú ý bảo dưỡng hệ thống làm mát pin
Không giống các mẫu xe chạy xăng truyền thống, xe PHEV được trang bị hệ thống làm mát riêng dành cho bộ pin điện dung lượng lớn. Trong quá trình sạc và xả, pin có thể sinh ra lượng nhiệt đáng kể, đặc biệt khi xe tăng tốc hoặc vận hành liên tục.
Nếu hệ thống làm mát gặp trục trặc, nhiệt độ pin có thể tăng cao khiến hệ thống điều khiển tự động giảm công suất để bảo vệ pin. Điều này có thể làm giảm hiệu suất vận hành của xe. Do đó, chủ xe cần tuân thủ lịch bảo dưỡng định kỳ, kiểm tra dung dịch làm mát và vệ sinh các bộ phận liên quan đến hệ thống tản nhiệt của pin.
