Ngày 21/8, Bệnh viện Chấn thương Chỉnh hình TP.HCM cho biết bệnh nhân G.M.C., 14 tuổi, có tiền sử mắc bệnh lý chất trắng ở não suốt 8 năm, gây yếu cơ và suy giảm vận động hai chi dưới.
Gần một năm nay, C. đau nhiều vùng háng phải, cơn đau tăng dần, đặc biệt về đêm, khiến em không thể tự đi lại hay thực hiện các sinh hoạt thường ngày.
Kết quả thăm khám và chụp X-quang cho thấy bệnh nhân bị trật khớp háng cả hai bên, mất liên tục đường Shenton, góc cổ - thân xương đùi lên tới 150 độ. Bác sĩ chẩn đoán thiếu niên bị trật khớp háng hai bên kèm co rút gập - khép khớp háng, co rút gấp gối và co rút gập lưng bàn chân hai bên, là biến chứng muộn của bệnh lý chất trắng.
Trước tổn thương phức tạp, ê-kíp do BS.CKII Lê Viết Cẩn và BS.CKII Võ Duy Linh làm phẫu thuật viên chính quyết định thực hiện đại phẫu hai thì trong cùng một lần mổ. Ca phẫu thuật kéo dài 9 giờ, bệnh nhân được truyền 1.000 ml máu.
Ở thì đầu, các bác sĩ giải phóng toàn bộ hệ thống gân cơ bị co rút ở hai chân, gồm nhóm cơ khép khớp háng như cơ thon, cơ khép dài và ngắn; nhóm gân cơ Hamstring ở khớp gối gồm cơ bán gân, cơ thon, cơ bán màng. Ê-kíp cũng can thiệp gân cơ bụng chân ở cổ chân theo kỹ thuật Strayer.
Tiếp đó, bác sĩ tái tạo và nắn trật khớp háng phải bằng phương pháp Colonna cải biên. Ê-kíp thực hiện đường mổ bảo tồn mạch máu nuôi, đục xương chỉnh trục nhằm giảm góc cổ - thân và độ ngửa trước của cổ xương đùi, đồng thời doa tạo hình làm sâu và rộng ổ cối.
Sau đó, bao khớp được bọc quanh chỏm xương đùi trước khi nắn chỏm trở lại vị trí trong ổ cối, nhằm tái lập khớp háng và bảo tồn khớp tự nhiên cho bệnh nhi.
Theo BS.CKII Võ Hòa Khánh, Phó Giám đốc Bệnh viện Chấn thương Chỉnh hình TP.HCM, đây là một trong những biến chứng vận động nặng và hiếm gặp của bệnh lý não ở lứa tuổi thanh thiếu niên.
Khác với những trường hợp trật khớp háng bẩm sinh đơn thuần, người bệnh có nhiều vị trí co rút và biến dạng đồng thời, trước đây thường phải trải qua các cuộc phẫu thuật riêng lẻ, kéo dài qua nhiều năm.
Việc giải quyết toàn bộ thương tổn trong một lần mổ giúp bệnh nhi tránh tình trạng phải nhập viện, phẫu thuật từng khớp qua từng năm - được ví như “hội chứng ngày sinh nhật”. Đồng thời, phương pháp này tạo điều kiện cân bằng và kéo giãn đồng bộ hệ thống gân cơ của toàn bộ chi dưới.
Quan trọng hơn, việc tái tạo khớp giúp bảo tồn khớp háng tự nhiên, hạn chế nguy cơ phải thay khớp nhân tạo khi còn quá trẻ, đồng thời cải thiện các cơn đau do biến dạng và thoái hóa khớp.
“Sau một tháng phẫu thuật, phim X-quang kiểm tra cho thấy ổ xương đang liền tốt, khớp háng phải được nắn chỉnh hoàn toàn và chức năng vận động của bệnh nhi có nhiều tiến triển rõ rệt”, BS Khánh cho hay.
