Trong bối cảnh hiện nay, sự bất ổn địa chính trị toàn cầu đã đẩy chi phí logistics lên một mặt bằng giá mới, đặc biệt là giá cước container lạnh và chi phí vận tải hàng không. Khi chi phí đầu vào tăng vọt, lợi thế về giá thành của thủy sản Việt Nam – vốn là vũ khí cạnh tranh chủ lực – bị bào mòn đáng kể. Thực tế cho thấy người tiêu dùng tại Hoa Kỳ đang có xu hướng thắt chặt chi tiêu, chuyển dịch từ các mặt hàng cao cấp như tôm tươi sang những sản phẩm có giá trị thấp hơn hoặc thực phẩm thay thế. Đây là một bài toán khó đòi hỏi các doanh nghiệp không chỉ dừng lại ở việc tối ưu hóa quy trình sản xuất mà còn phải tái cấu trúc lại danh mục sản phẩm để thích ứng với túi tiền của khách hàng trong điều kiện lạm phát.
Xuất khẩu thuỷ sản đang gặp nhiều áp lực
Tuy nhiên, thách thức về chi phí chỉ là bề nổi của tảng băng chìm. Những rào cản kỹ thuật từ phía các cơ quan quản lý Hoa Kỳ như FDA hay NOAA mới thực sự là bài toán mang tính sống còn. Việc siết chặt Đạo luật Bảo vệ Động vật có vú biển (MMPA) và Chương trình Giám sát nhập khẩu thủy sản (SIMP) cho thấy một xu hướng rõ nét: Hoa Kỳ không chỉ kiểm soát chất lượng sản phẩm tại cửa khẩu mà còn truy xuất ngược lại toàn bộ trách nhiệm sinh thái của quốc gia xuất khẩu. Đây không còn là câu chuyện về dư lượng kháng sinh hay an toàn thực phẩm đơn thuần, mà là sự kiểm chứng về tính bền vững của cả một ngành kinh tế.
Để vượt qua giai đoạn này, ngành thủy sản cần một tư duy tiếp cận đa chiều và khác biệt. Thay vì chỉ tập trung vào việc đáp ứng các yêu cầu kiểm soát khi hàng đã lên tàu, các doanh nghiệp phải chủ động xây dựng hệ sinh thái sản xuất "xanh" và minh bạch ngay từ khâu nuôi trồng. Việc chuẩn hóa dữ liệu truy xuất nguồn gốc theo thời gian thực và tuân thủ các cam kết bảo vệ môi trường không chỉ là tấm hộ chiếu để vượt qua các rào cản kỹ thuật, mà còn là giá trị gia tăng giúp sản phẩm Việt Nam tạo được niềm tin bền vững với các nhà nhập khẩu. Trong những năm gần đây, chỉ những doanh nghiệp sở hữu chuỗi cung ứng khép kín, làm chủ được công nghệ và có năng lực quản trị rủi ro tốt mới có thể trụ vững và bứt phá trước những cơn sóng gió của thị trường thế giới.
