Du lịch trải nghiệm chuyển mình - cơ hội mới cho OCOP
Du lịch truyền thống vốn tập trung vào tham quan và thư giãn đang dần bị thay thế bởi du lịch trải nghiệm văn hóa bản địa – nơi du khách muốn “chạm” vào đời sống sản xuất, gặp gỡ nghệ nhân, học làm nghề và mang về những câu chuyện riêng
Trung tâm thiết kế sáng tạo “người kiến tạo” trải nghiệm tại các làng nghề thủ đô
Trong mô hình kết nối OCOP với du lịch trải nghiệm, trung tâm thiết kế sáng tạo đóng vai trò quan trọng nhất không chỉ là điểm trưng bày và bán hàng thông thường mà còn là không gian kể chuyện, thử nghiệm sản phẩm và kết nối cộng đồng sáng tạo. Khi khách du lịch dừng chân tại một làng nghề, họ không chỉ muốn xem mà còn muốn hiểu, trải nghiệm và tương tác. Đây là lý do vì sao sản phẩm OCOP trở thành một phần không thể thiếu của trải nghiệm du lịch: chúng là những dấu ấn cụ thể giúp du khách cảm nhận bản sắc địa phương chứ không chỉ mua về để sử dụng.
Lợi ích rõ rệt là nhu cầu tiêu dùng tại điểm đến tăng lên, đặc biệt với nhóm khách nước ngoài và những du khách có mức chi tiêu cao. Điều này đặt ra yêu cầu rằng sản phẩm OCOP phải không chỉ chất lượng, mà còn phải kể được câu chuyện văn hóa đặc trưng, phù hợp với thẩm mỹ và nhu cầu trải nghiệm hiện đại.
Thiết kế sáng tạo – cầu nối giữa trải nghiệm du lịch và giá trị sản phẩm
Trong mô hình du lịch trải nghiệm, thiết kế sáng tạo đóng vai trò kết nối trực tiếp giữa sản phẩm và cảm xúc của du khách. Từ không gian trưng bày, cách kể câu chuyện sản phẩm, bao bì cho đến hình thức trình diễn nghề, tất cả đều là những yếu tố thiết kế góp phần tạo nên trải nghiệm tổng thể. Một sản phẩm OCOP được thiết kế phù hợp không chỉ để bán, mà còn để truyền tải câu chuyện về văn hóa, lịch sử và con người địa phương.
Thiết kế sáng tạo còn giúp sản phẩm OCOP thích ứng với nhiều phân khúc du lịch khác nhau, từ du lịch cộng đồng, du lịch làng nghề đến các dòng du lịch cao cấp. Thông qua cải tiến mẫu mã và công năng sử dụng, sản phẩm truyền thống có thể tiệm cận hơn với nhu cầu đời sống hiện đại mà vẫn giữ được bản sắc vốn có. Qua đó, chuỗi giá trị tiêu dùng được kéo dài, khi sản phẩm tiếp tục hiện diện trong đời sống sau chuyến đi và trở thành kênh quảng bá văn hóa tự nhiên cho địa phương.
Bên cạnh đó, thiết kế sáng tạo tạo điều kiện để các sản phẩm mới được thử nghiệm trực tiếp với du khách. Phản hồi từ thị trường du lịch giúp các cơ sở sản xuất kịp thời điều chỉnh thiết kế, hoàn thiện chất lượng và định hình hướng phát triển sản phẩm sát với nhu cầu thực tiễn.
Trung tâm thiết kế, sáng tạo – không gian tích hợp kinh tế sáng tạo và du lịch
Trong bối cảnh đó, Trung tâm thiết kế, sáng tạo, giới thiệu, quảng bá và bán sản phẩm OCOP gắn với du lịch được xem là mô hình tích hợp hiệu quả giữa kinh tế sáng tạo và du lịch trải nghiệm. Các trung tâm không chỉ là điểm bán hàng, mà còn là không gian trình diễn nghề, giới thiệu quy trình sản xuất, trưng bày các thiết kế mới và tổ chức hoạt động trải nghiệm dành cho du khách.
Thông qua hoạt động của trung tâm, sản phẩm OCOP được đặt trong một tổng thể thiết kế thống nhất, qua đó nâng cao giá trị cảm nhận và tăng khả năng tiêu thụ tại chỗ. Trung tâm đồng thời đóng vai trò kết nối nghệ nhân, cơ sở sản xuất với doanh nghiệp du lịch, đơn vị lữ hành và người tiêu dùng. Việc gắn các trung tâm thiết kế sáng tạo với điểm đến du lịch làng nghề góp phần hình thành chuỗi trải nghiệm – tiêu dùng – quảng bá liên hoàn, mang lại lợi ích đồng thời cho cả sản xuất và du lịch.
Trong quá trình triển khai, Sở Công Thương Hà Nội giữ vai trò định hướng, xây dựng kế hoạch và phối hợp với các sở, ngành liên quan nhằm phát triển mô hình trung tâm thiết kế sáng tạo gắn với du lịch trên địa bàn thành phố. Trung tâm Khuyến công và Xúc tiến thương mại Hà Nội là đơn vị trực tiếp tổ chức thực hiện, hỗ trợ dàn dựng không gian, nâng cao năng lực thiết kế, tổ chức triển lãm và kết nối giao thương. Với cách tiếp cận này, kinh tế sáng tạo không chỉ góp phần nâng cao giá trị sản phẩm OCOP, mà còn trở thành động lực thúc đẩy du lịch phát triển bền vững, khai thác hiệu quả các giá trị văn hóa làng nghề của Thủ đô.
