Cấp giấy chứng nhận đăng kiểm điện tử cho ô tô từ 1/3
Bắt đầu từ ngày 1/3/2026, hệ thống đăng kiểm trên toàn quốc bắt đầu triển khai cấp giấy chứng nhận kiểm định xe ô tô dưới dạng điện tử.
Trao đổi với truyền thông vào chiều 3/3, lãnh đạo Cục Đăng kiểm Việt Nam cho biết việc triển khai trong giai đoạn đầu có thể xuất hiện một số vấn đề liên quan đến kỹ thuật. Cơ quan này đang phối hợp với các đơn vị liên quan để xử lý kịp thời các lỗi phát sinh, nhằm đảm bảo quá trình kiểm định phương tiện diễn ra ổn định và tuân thủ quy định.
Số liệu cập nhật của Cục Đăng kiểm cho thấy đến chiều cùng ngày đã có 11.102 xe ô tô hoàn thành kiểm định tại các trung tâm trên cả nước. Trong đó, 7.345 giấy chứng nhận kiểm định điện tử đã được phát hành cho chủ xe.
Bên cạnh đó, còn 1.091 giấy chứng nhận đã được cấp nhưng chưa hoàn tất khâu phát hành. Hệ thống cũng ghi nhận 1.593 phương tiện đã được đồng bộ dữ liệu nhưng chưa được xử lý tiếp theo.
Ngoài ra, 1.024 hồ sơ hiện đang chờ ký xác nhận để hoàn tất cấp giấy chứng nhận điện tử, trong khi 49 trường hợp khác đang ở trạng thái xử lý khác như từ chối cấp hoặc cập nhật lại thông tin dữ liệu.
Một số lỗi kỹ thuật khiến thời gian kiểm định kéo dài
Ngay trong ngày đầu áp dụng quy định mới, lãnh đạo Cục Đăng kiểm Việt Nam cho biết hệ thống vẫn phát sinh một số trục trặc kỹ thuật, khiến quá trình kiểm định tại một số nơi diễn ra chậm hơn so với bình thường.
Để khắc phục tình trạng này, Cục Đăng kiểm đang phối hợp với đơn vị cung cấp phần mềm tiến hành rà soát, cập nhật hệ thống và xử lý các lỗi phát sinh. Đồng thời, công tác hỗ trợ kỹ thuật trực tuyến được tăng cường liên tục 24/7.
Các trung tâm đăng kiểm cũng được yêu cầu nhanh chóng cập nhật phiên bản phần mềm mới ngay khi có bản sửa lỗi. Bên cạnh đó, việc tối ưu đường truyền và phân luồng xử lý dữ liệu cũng được triển khai nhằm đảm bảo quá trình truyền tải thông tin diễn ra ổn định và thông suốt.
Ngoài các giải pháp kỹ thuật, Cục Đăng kiểm Việt Nam cũng áp dụng một số biện pháp tạm thời để tránh gây ùn tắc và không làm ảnh hưởng đến người dân. Cụ thể, với những phương tiện đã hoàn tất kiểm định nhưng gặp sự cố khiến chưa thể cấp giấy chứng nhận điện tử, chủ xe vẫn được cấp tem kiểm định như bình thường. Giấy chứng nhận điện tử sau đó sẽ được bổ sung trên hệ thống, giúp người dân không phải chờ đợi thêm tại trung tâm đăng kiểm.
Cục Đăng kiểm lên tiếng về việc yêu cầu chủ xe ký cam kết
Cũng trong chiều 3/3, Cục Đăng kiểm Việt Nam lên tiếng về việc một số trung tâm yêu cầu chủ xe ký cam kết trước khi thực hiện đăng kiểm. Theo cơ quan này, việc ký cam kết chỉ mang tính chất tạm thời và chỉ áp dụng trong những trường hợp có nghi ngờ rằng số vòng quay thực tế của động cơ có thể vượt quá giới hạn vòng tua tối đa do nhà sản xuất quy định.
Cục Đăng kiểm cho biết quy trình kiểm tra khí thải hiện được thực hiện theo các tiêu chuẩn kỹ thuật đang có hiệu lực. Đối với ô tô sử dụng động cơ xăng, việc kiểm tra nồng độ CO và HC được thực hiện theo tiêu chuẩn TCVN 6204:2008. Trong khi đó, với xe dùng động cơ diesel, quy trình đo được áp dụng theo TCVN 7663:2007.
Theo quy định, phương tiện phải trải qua ít nhất ba chu trình gia tốc tự do và kết quả cuối cùng được tính bằng giá trị trung bình của ba lần đo cuối. Kết quả này chỉ được chấp nhận khi chênh lệch giữa giá trị cao nhất và thấp nhất của ba chu trình không vượt quá 10% HSU (đơn vị đo độ khói của khí thải).
Đáng chú ý, khi kiểm tra xe sử dụng động cơ diesel, đăng kiểm viên phải nhấn bàn đạp ga nhanh và hết hành trình để động cơ đạt mức vòng tua tối đa theo thiết kế của nhà sản xuất. Đây là bước bắt buộc nhằm đảm bảo phép đo khí thải phản ánh đúng tình trạng vận hành của động cơ.
Tuy nhiên, trên thực tế, nhiều phương tiện đã sử dụng lâu năm hoặc không được bảo dưỡng đúng khuyến cáo có thể gặp trục trặc ở bộ điều tốc - bộ phận có nhiệm vụ giới hạn vòng tua tối đa của động cơ. Khi thiết bị này hoạt động không chính xác hoặc bị hư hỏng, vòng quay của động cơ có thể vượt quá ngưỡng cho phép, dẫn đến nguy cơ phát sinh các hư hỏng nghiêm trọng như gãy tay biên hoặc nứt vỡ nắp xi-lanh.
Theo Cục Đăng kiểm Việt Nam, hiện dữ liệu tại các trung tâm đăng kiểm vẫn chưa có đầy đủ thông tin về giới hạn vòng tua tối đa của động cơ theo thiết kế từ nhà sản xuất để dùng làm căn cứ đối chiếu trong quá trình kiểm định. Tuy vậy, cơ quan này đã ban hành hướng dẫn để các đơn vị đăng kiểm có thể xử lý trong thực tế.
Trên thực tế, đa số ô tô sử dụng động cơ diesel đều được trang bị đồng hồ hiển thị vòng tua máy. Trên bảng đồng hồ thường có khu vực đánh dấu màu đỏ, thể hiện dải vòng tua cao có thể gây rủi ro cho động cơ.
Tùy từng hãng xe, người dùng sẽ được khuyến cáo không vận hành hoặc không duy trì động cơ lâu trong vùng này. Đây cũng là dấu hiệu để người lái nhận biết tình trạng hoạt động của động cơ và chủ động kiểm tra, bảo dưỡng khi cần thiết nhằm tránh hư hỏng.
Trong quá trình kiểm định khí thải, đăng kiểm viên sẽ quan sát vòng tua cực đại của động cơ. Nếu mức vòng tua ghi nhận vẫn nằm trong vùng cảnh báo trên đồng hồ và không vượt quá giới hạn thiết kế, quy trình đo độ khói vẫn được thực hiện bình thường.
Trường hợp không có đủ thông tin để xác định giới hạn vòng tua theo thiết kế của nhà sản xuất, đăng kiểm viên sẽ khuyến nghị chủ xe đưa phương tiện đến cơ sở bảo dưỡng hoặc đại lý chính hãng để kiểm tra và điều chỉnh bộ điều tốc trước khi quay lại đăng kiểm. Nếu chủ xe vẫn muốn tiếp tục kiểm định ngay, họ sẽ phải ký văn bản cam kết theo quy định.
Cục Đăng kiểm Việt Nam cho biết việc yêu cầu chủ xe ký cam kết chỉ áp dụng trong một số trường hợp đặc biệt, khi đăng kiểm viên nghi ngờ vòng tua thực tế của động cơ có thể cao hơn giới hạn thiết kế nhưng chủ phương tiện vẫn đề nghị tiếp tục thực hiện kiểm tra khí thải sau khi đã được giải thích rõ ràng.
Ngược lại, nếu có cơ sở xác định vòng tua động cơ đã vượt quá mức tối đa do nhà sản xuất quy định, việc đo khí thải sẽ không được tiến hành, kể cả khi chủ xe đồng ý ký cam kết, nhằm tránh rủi ro gây hư hỏng cho động cơ.
Phó Cục trưởng Cục Đăng kiểm Việt Nam, ông Nguyễn Tô An, cho biết việc yêu cầu ký cam kết trong những trường hợp khác hoặc không giải thích rõ lý do cho chủ xe là không đúng với hướng dẫn của Cục. Ông cũng nhấn mạnh đây chỉ là biện pháp tạm thời trong giai đoạn đầu khi quy định mới bắt đầu được áp dụng.
Hiện cơ quan này đang thu thập dữ liệu kỹ thuật từ các hãng sản xuất ô tô để xây dựng hệ thống thông tin về giới hạn vòng tua tối đa của động cơ. Khi cơ sở dữ liệu hoàn thiện và được cung cấp cho các trung tâm đăng kiểm, việc sử dụng văn bản cam kết sẽ không còn cần thiết nữa.
