Suốt hai năm qua, bà H. (53 tuổi, TP.HCM) thường xuyên đau vùng cổ kèm tê hai tay. Nghĩ đây chỉ là dấu hiệu thoái hóa thông thường, bà chủ quan không điều trị. Gần đây, tình trạng trở nặng, hai tay tê bì rõ rệt, giảm cảm giác, các động tác đơn giản như cầm nắm hay xoay cổ tay cũng trở nên khó khăn. Lo ngại nguy cơ mất khả năng vận động, bà đến Bệnh viện Đa khoa Xuyên Á thăm khám.
Tại phòng khám Ngoại thần kinh, bệnh nhân được chỉ định chụp MRI cột sống cổ. Kết quả cho thấy thoát vị đĩa đệm ở các tầng C4, C5, C6 kèm hẹp ống sống cổ nặng. Khối thoát vị chèn ép nghiêm trọng lên tủy sống và rễ thần kinh, làm gián đoạn dẫn truyền thần kinh xuống hai tay. Nếu không can thiệp kịp thời, người bệnh có thể đối mặt nguy cơ liệt chi.
Thông thường, các trường hợp tương tự sẽ được phẫu thuật cố định cột sống cổ lối trước. Tuy nhiên, sau khi đánh giá kỹ lưỡng, ThS.BS Trần Vũ Hoàng Dương – Trưởng khoa Sọ Não Cột Sống 2, quyết định lựa chọn phẫu thuật nội soi cột sống cổ lối sau. Đây là kỹ thuật hiện đại, ít xâm lấn nhưng đòi hỏi độ chính xác cao, nhằm giải ép tủy sống và rễ thần kinh bị chèn ép.
Khác với mổ mở truyền thống, phẫu thuật nội soi chỉ cần một đường rạch nhỏ. Thông qua hệ thống nội soi với hình ảnh phóng đại, bác sĩ tiếp cận chính xác vị trí tổn thương, loại bỏ phần đĩa đệm thoát vị và giải phóng chèn ép thần kinh.
Phương pháp này có nhiều ưu điểm như ít đau, ít mất máu; bảo tồn tối đa cấu trúc xương – khớp và cơ cổ; hạn chế tổn thương mô mềm phía sau; giảm nguy cơ biến chứng như nuốt nghẹn hoặc khàn tiếng so với đường mổ trước; đồng thời rút ngắn thời gian hồi phục.
“Phương pháp này đặc biệt hiệu quả trong việc giải phóng thần kinh ở các trường hợp thoát vị đĩa đệm kèm hẹp ống sống nặng. Đây là một bước tiến quan trọng trong điều trị bệnh lý cột sống, đặc biệt ở vùng cổ – nơi tập trung nhiều cấu trúc thần kinh quan trọng”, bác sĩ Dương nói.
Sau 5 ngày phẫu thuật, bệnh nhân phục hồi cảm giác hai tay, hết tê bì, giảm đau rõ rệt. Cơ lực tay cải thiện khoảng 80%, có thể cử động và cầm nắm trở lại gần như bình thường.
Theo bác sĩ Dương, phẫu thuật thoát vị đĩa đệm cột sống cổ là kỹ thuật phức tạp do khu vực này chứa nhiều cấu trúc quan trọng như mạch máu lớn, dây thần kinh, khí quản và thực quản. Phẫu thuật nội soi lối sau giúp hạn chế nguy cơ biến chứng, giải ép hiệu quả qua đường mổ nhỏ, đồng thời bảo tồn độ vững của cột sống và giúp bệnh nhân hồi phục nhanh.
Bác sĩ khuyến cáo, khi xuất hiện các dấu hiệu như đau cổ kéo dài, tê tay, yếu cơ hoặc giảm cảm giác, người bệnh không nên chủ quan. Cần thăm khám sớm tại các cơ sở chuyên khoa ngoại thần kinh – cột sống để được chẩn đoán và điều trị kịp thời, tránh biến chứng nặng và tăng khả năng phục hồi hoàn toàn.
Thoát vị đĩa đệm cột sống cổ là tình trạng nhân nhầy trong đĩa đệm thoát ra ngoài, chèn ép vào rễ thần kinh hoặc tủy sống, gây đau và tê bì vùng cổ – vai – gáy, lan xuống tay. Bệnh thường gặp ở người trung niên do quá trình thoái hóa tự nhiên hoặc chấn thương, phổ biến tại các vị trí C5–C6 và C6–C7.
Người bệnh thường xuất hiện các cơn đau dai dẳng ở vùng cổ, vai gáy, lan xuống cánh tay, kèm tê bì hoặc giảm cảm giác. Trong nhiều trường hợp, cơn đau có thể trở nên dữ dội, khiến vận động bị hạn chế, cổ kém linh hoạt, ảnh hưởng đáng kể đến sinh hoạt và công việc.
Nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời, bệnh có thể gây ra nhiều biến chứng nghiêm trọng như:
- Hẹp ống sống cổ
- Chèn ép tủy sống
- Yếu cơ
- Liệt chi, tàn phế
- Thiếu máu não
Thoát vị đĩa đệm cột sống cổ có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân, gồm:
- Chấn thương do tai nạn
- Thói quen ngồi, đứng, vận động sai tư thế, gây áp lực kéo dài lên cột sống cổ
- Tuổi tác: khi tuổi càng cao, nhân nhầy đĩa đệm dần thoái hóa, giảm độ đàn hồi, làm tăng nguy cơ rách hoặc thoát vị khi vận động
So với thoát vị đĩa đệm cột sống thắt lưng, tình trạng ở cột sống cổ tiềm ẩn nguy cơ biến chứng nặng nề hơn do ảnh hưởng trực tiếp đến cả rễ thần kinh và tủy sống. Vì vậy, khi xuất hiện các dấu hiệu nghi ngờ, người bệnh nên thăm khám sớm để được chẩn đoán và tư vấn phương pháp điều trị phù hợp, tránh những hậu quả lâu dài.
