Trong những năm gần đây, xe điện (EV) ngày càng phổ biến nhờ chi phí vận hành thấp và nhiều chính sách hỗ trợ từ chính phủ. Sự chuyển dịch mạnh sang phương tiện điện cũng thúc đẩy thị trường xe đã qua sử dụng phát triển nhanh, trong khi nhu cầu với xe mới vẫn giữ đà tích cực dù chính sách hỗ trợ đã thu hẹp.
Tuy nhiên, một trong những yếu tố khiến nhiều người cân nhắc khi mua xe điện không phải giá ban đầu, mà là mức khấu hao sau vài năm sử dụng. Trước đây, xe điện thường bị mất giá nhanh do công nghệ thay đổi liên tục, nhưng các dữ liệu gần đây cho thấy tốc độ này đang dần ổn định khi thị trường ngày càng phát triển.
Khoảng cách mất giá sau 3-5 năm
Theo dữ liệu từ Recurrent Auto và Recharged, giá trị bán lại của một chiếc xe chịu ảnh hưởng lớn bởi yếu tố gọi là "cảm nhận lỗi thời". Với xe dùng động cơ đốt trong, một chiếc xe sau 5 năm sử dụng thường không khác biệt đáng kể về mặt cơ khí so với xe mới. Ngược lại, trong thế giới xe điện, khoảng cách 5 năm có thể tạo ra sự chênh lệch rõ rệt về hiệu năng, thiết kế, tốc độ sạc và phạm vi hoạt động của pin.
Trung bình, xe chạy xăng mất khoảng 40-50% giá trị sau 5 năm. Trong khi đó, xe điện trước đây thường giảm mạnh hơn, khoảng 55-70% trong cùng khoảng thời gian. Tuy nhiên, khoảng cách này đang dần thu hẹp. Khi giá xe điện mới ổn định hơn và tình trạng pin ngày càng dễ đánh giá, mức mất giá mạnh ở giai đoạn đầu của xe điện cũng bắt đầu giảm bớt.
Những yếu tố ảnh hưởng đến giá trị xe điện đã qua sử dụng
Có một số yếu tố quan trọng quyết định khả năng giữ giá của xe điện:
Tình trạng pin
Khác với xe chạy xăng - số km là chỉ số chính phản ánh mức độ hao mòn - giá trị của xe điện phụ thuộc nhiều vào tình trạng sức khỏe của pin (SoH). Pin được sử dụng và bảo dưỡng tốt sẽ giúp xe giữ giá hơn. Ngoài ra, những xe vẫn còn trong thời hạn bảo hành pin của nhà sản xuất (thường khoảng 8 năm hoặc 160.000 km) cũng được người mua đánh giá cao hơn.
Tốc độ phát triển công nghệ
Công nghệ xe điện thay đổi nhanh, đặc biệt về quãng đường di chuyển và hiệu năng. Điều này khiến các mẫu xe đời cũ nhanh chóng trở nên kém hấp dẫn hơn. Xe động cơ đốt trong cũng chịu ảnh hưởng tương tự, nhưng mức độ chậm hơn so với xe điện.
Chính sách giá và ưu đãi xe mới
Khi hãng xe giảm giá bán xe điện mới hoặc tung ra các ưu đãi, trợ cấp, giá xe đã qua sử dụng thường phải điều chỉnh theo để cạnh tranh. Điều này khiến giá trị bán lại của xe cũ bị ảnh hưởng trực tiếp.
Chi phí vận hành và bảo dưỡng: yếu tố cân bằng
Dù mức khấu hao có thể nghiêng về phía xe chạy xăng, nhưng nếu tính tổng chi phí sở hữu, xe điện lại có lợi thế rõ rệt nhờ chi phí vận hành thấp hơn. Trong vòng 5 năm, người dùng xe điện thường tiết kiệm khoảng 30-40% chi phí bảo dưỡng.
-204114.jpg)
Xe sử dụng động cơ đốt trong cần thay dầu định kỳ, bugi và nhiều hạng mục khác theo thời gian như hệ thống xả hay dây đai cam – những khoản chi phí không nhỏ. Ngược lại, xe điện không có các bộ phận này. Chi phí chủ yếu tập trung vào lốp và má phanh, trong khi hệ thống phanh tái tạo năng lượng giúp giảm đáng kể tần suất thay thế phanh.
Chọn xe điện hay xe xăng?
Dựa trên các số liệu trung bình, trong vòng 5 năm, tổng chi phí sở hữu một chiếc xe chạy xăng có thể cao hơn so với một mẫu xe điện có giá tương đương. Tuy nhiên, kết quả này còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như quãng đường di chuyển hàng năm, chi phí nhiên liệu, loại xe cũng như giá mua ban đầu. Chi phí bảo dưỡng của xe xăng cũng chênh lệch đáng kể tùy phân khúc, từ sedan phổ thông đến xe thể thao đắt tiền; các con số trên chỉ mang tính trung bình.
Trong thực tế, xe điện sẽ phù hợp hơn nếu bạn di chuyển nhiều, đặc biệt là các quãng ngắn, và có điều kiện sạc tại nhà. Những mẫu xe điện đã qua sử dụng khoảng 2-3 năm cũng là lựa chọn đáng cân nhắc, vì phần mất giá lớn nhất đã thuộc về chủ xe đầu tiên.
Ngược lại, nếu bạn đi lại ít, phải đỗ xe ngoài đường, không có chỗ sạc riêng hoặc có xu hướng đổi xe thường xuyên, xe chạy xăng có thể là phương án kinh tế hơn. Ngoài ra, với ngân sách hạn chế nhưng vẫn muốn mua xe mới, các mẫu xe xăng phổ thông vẫn dễ tiếp cận hơn.
Lựa chọn cuối cùng phụ thuộc vào nhu cầu sử dụng cụ thể, nhưng không nên chỉ nhìn vào mức khấu hao mà bỏ qua xe điện, bởi tổng chi phí sở hữu thực sự nằm ở bức tranh toàn diện.
