Ngày 7/10, trong lúc chơi đùa, bé M.Y. (4 tuổi, quốc tịch Campuchia) bất ngờ bị tấm đá bàn thờ ngoài trời của gia đình rơi trúng cẳng chân trái. Cú va đập mạnh khiến bé gãy cả hai xương cẳng chân, phần lớn các nhóm cơ bị dập nát, toàn bộ mạch máu chính nuôi bàn chân đứt hoàn toàn.
Tổn thương nghiêm trọng ở 1/3 giữa cẳng chân khiến phần chi gần như đứt lìa. Nếu không được can thiệp kịp thời để phục hồi tuần hoàn máu, bàn chân của bé có nguy cơ hoại tử và phải cắt bỏ.
Bệnh nhi được đưa đến Bệnh viện Quốc tế Minh Anh và nhanh chóng được phẫu thuật cấp cứu.
BS.CK1 Trương Văn Tài, khoa Chấn thương Chỉnh hình, cho biết thử thách lớn nhất là tái tạo hệ thống mạch máu có kích thước rất nhỏ, lại bị tổn thương nặng. “Mạch máu của trẻ 4 tuổi chỉ nhỏ tương đương một cây tăm nhang. Sau khi bị dập nát, các tĩnh mạch co rút, khiến việc tìm kiếm và khâu nối trở nên phức tạp”, bác sĩ nói.
Ê-kíp tiến hành nối một động mạch, một tĩnh mạch, đồng thời khâu phục hồi các nhóm cơ nhằm bảo tồn chức năng duỗi bàn chân về sau.
Sáng hôm sau phẫu thuật, bàn chân trái của bé sưng phù, căng cứng. Đánh giá tình trạng tĩnh mạch có dấu hiệu tắc nghẽn, bác sĩ Tài quyết định mổ cấp cứu để thông lại tĩnh mạch đã nối, đồng thời lấy một đoạn tĩnh mạch hiển lớn ở chân lành để ghép bổ sung, cải thiện khả năng hồi lưu máu.
Sau can thiệp, bàn chân của bệnh nhi mềm dần, giảm phù nề.
Theo bác sĩ Tài, việc duy trì dòng máu hồi lưu qua tĩnh mạch có vai trò quyết định đối với khả năng giữ chi. Nếu máu không thể thoát khỏi bàn chân để trở về tim, máu từ động mạch dù được đưa xuống vẫn có thể bị ứ trệ, làm tăng nguy cơ tổn thương mô và thiếu máu nuôi.
Bên cạnh mạch máu, ê-kíp cũng đánh giá kỹ tổn thương thần kinh. Tai nạn khiến thần kinh chày trước đứt hoàn toàn, thần kinh mác bị dập nát nghiêm trọng, không thể khâu nối. May mắn, nhánh thần kinh chày sau vẫn nguyên vẹn và hoạt động tốt, tạo điều kiện để bàn chân có khả năng duy trì cảm giác sau điều trị.
9 ngày sau phẫu thuật, tình trạng của bé M.Y. tiến triển tích cực. Bàn chân trái mềm trở lại, hết sưng nề, tuần hoàn máu được duy trì cả chiều động mạch đưa máu đến và chiều tĩnh mạch đưa máu trở về. Các mô tổn thương đang trong quá trình tái tạo.
Theo kế hoạch, trong khoảng 2 ngày tiếp theo, bé sẽ được ghép da che phủ vết thương. Sau đó, trẻ cần bó bột cố định khoảng một tháng rưỡi trước khi bắt đầu tập vật lý trị liệu, phục hồi chức năng và tập đi trở lại.
Các bác sĩ cho biết, với những chấn thương dập nát chi nghiêm trọng ở trẻ nhỏ, việc cấp cứu sớm, đánh giá đầy đủ tổn thương xương, cơ, mạch máu và thần kinh có ý nghĩa quan trọng đối với khả năng bảo tồn chi. Sau phẫu thuật, bệnh nhi vẫn cần được theo dõi sát tuần hoàn, tình trạng liền vết thương và chức năng vận động để phát hiện sớm các biến chứng.
