Theo kế hoạch điều chỉnh mới nhất, quy định bắt buộc sử dụng thiết bị an toàn dành cho trẻ em trên ô tô sẽ bắt đầu được áp dụng từ ngày 1/7/2026 thay vì triển khai ngay từ đầu năm.
Theo đó, trẻ dưới 10 tuổi và cao dưới 1,35 m khi ngồi cùng hàng ghế với tài xế bắt buộc phải sử dụng thiết bị bảo vệ phù hợp. Tuy nhiên, quy định hiện chỉ áp dụng với xe cá nhân, còn taxi và xe kinh doanh vận tải hành khách vẫn chưa thuộc diện bắt buộc trang bị ghế trẻ em.
Việc lùi thời gian thực hiện giúp nhiều gia đình có thêm khoảng chuẩn bị, song cũng khiến vấn đề lựa chọn sản phẩm đạt chuẩn trở nên đáng quan tâm hơn. Thực tế, không ít phụ huynh vẫn ưu tiên các mẫu ghế giá rẻ hoặc sản phẩm bán trôi nổi trên sàn thương mại điện tử mà chưa kiểm tra kỹ tiêu chuẩn an toàn.
Theo giới chuyên môn, những loại ghế không đạt chứng nhận có thể không đủ khả năng bảo vệ trẻ khi xảy ra va chạm, thậm chí làm tăng nguy cơ chấn thương và khiến chủ xe đối mặt với nguy cơ bị xử phạt.
Để được công nhận hợp lệ, ghế an toàn cho trẻ em phải đáp ứng các yêu cầu trong QCVN 123:2024/BGTVT - quy chuẩn kỹ thuật quốc gia dành cho thiết bị an toàn trẻ em trên ô tô. Quy định này yêu cầu sản phẩm phải có kết cấu liền khối, không thể tháo rời bằng thao tác thông thường nếu không có dụng cụ chuyên dụng.
Các chi tiết tiếp xúc cũng không được tồn tại cạnh sắc gây nguy hiểm. Ngoài ra, khóa dây đai phải sử dụng nút mở màu đỏ dễ nhận biết, còn phần dây đai tiếp xúc với cơ thể trẻ cần có bản rộng tối thiểu 25 mm để đảm bảo an toàn khi sử dụng.
Bên cạnh đó, ghế trẻ em lắp quay mặt về phía trước phải sử dụng ký hiệu màu đỏ, còn kiểu lắp quay ngược lại cần được nhận diện bằng màu xanh dương. Không chỉ vậy, sản phẩm bắt buộc phải có nhãn cảnh báo liên quan đến túi khí với kích thước tối thiểu 120 x 60 mm và được đặt ở vị trí dễ nhìn để người dùng có thể nhận biết ngay khi sử dụng.
Ngoài các yêu cầu về cấu tạo và nhận diện, mọi mẫu ghế trẻ em được phép lưu hành trên thị trường đều phải có dấu hợp quy và hoàn tất thủ tục công bố theo quy định tại cơ quan quản lý địa phương.
Trường hợp không sử dụng thiết bị an toàn phù hợp hoặc để trẻ nhỏ ngồi ghế trước mà không có ghế chuyên dụng, tài xế có thể bị xử phạt theo Nghị định 168/2024/NĐ-CP. Cụ thể, người điều khiển ô tô chở trẻ dưới 10 tuổi và cao dưới 1,35 m ngồi cùng hàng ghế phía trước hoặc không trang bị ghế an toàn đúng quy định sẽ bị phạt từ 800.000 đồng đến 1 triệu đồng.
Thực tế, quy định này không chỉ nhằm tăng tính ràng buộc về pháp lý mà còn hướng tới việc nâng cao an toàn cho trẻ em khi di chuyển bằng ô tô. Vì vậy, phụ huynh nên ưu tiên các sản phẩm đạt chuẩn, có tem chứng nhận rõ ràng và nguồn gốc minh bạch để đảm bảo khả năng bảo vệ trẻ trong trường hợp xảy ra va chạm.