Hội thảo quốc gia: Thúc đẩy nông nghiệp thông minh và du lịch nông nghiệp thích ứng với biến đổi khí hậu

Chuyển đổi xanh trong nông nghiệp cần sự chung tay của nhiều bên

Phát biểu khai mạc hội thảo, ông Nguyễn Tiến Huy, Giám đốc Văn phòng Doanh nghiệp vì sự phát triển bền vững (VCCI), đại diện Diễn đàn Quốc gia P4G tại Việt Nam cho biết chuyển đổi xanh đang trở thành yêu cầu cấp thiết đối với ngành nông nghiệp. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến phức tạp, việc ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo và các giải pháp đổi mới sáng tạo sẽ giúp nâng cao năng suất, giảm phát thải và gia tăng khả năng chống chịu của hệ thống sản xuất nông nghiệp.

Ông nhấn mạnh rằng các sáng kiến hợp tác giữa cơ quan quản lý nhà nước, tổ chức phát triển, doanh nghiệp công nghệ, hợp tác xã và người dân là yếu tố quan trọng để thúc đẩy hệ sinh thái đổi mới sáng tạo trong nông nghiệp. Hội thảo lần này không chỉ là nơi chia sẻ kinh nghiệm mà còn là cơ hội kết nối các nguồn lực nhằm phát triển các mô hình nông nghiệp thông minh, thích ứng với biến đổi khí hậu và hướng tới phát triển bền vững.

AI mở ra cơ hội mới cho nông nghiệp và du lịch nông thôn

Trong tham luận “Kinh nghiệm ứng dụng công nghệ số và AI trong phát triển nông nghiệp, du lịch nông thôn”, PGS.TS. Đào Thế Anh, Chủ tịch Hội Khoa học Phát triển Nông thôn Việt Nam, nguyên Phó Giám đốc Viện Khoa học Nông nghiệp Việt Nam cho rằng chuyển đổi từ tư duy sản xuất nông nghiệp sang tư duy kinh tế nông nghiệp đa giá trị đang tạo ra những cơ hội phát triển mới cho khu vực nông thôn.

Theo PGS.TS. Đào Thế Anh, trí tuệ nhân tạo không chỉ hỗ trợ tối ưu hóa quy trình sản xuất mà còn giúp kết nối các giá trị văn hóa, sinh thái và du lịch để hình thành các mô hình phát triển nông thôn thông minh. AI có thể hỗ trợ dự báo thời tiết, giám sát dịch hại, quản lý tài nguyên, truy xuất nguồn gốc sản phẩm và nâng cao trải nghiệm của du khách trong các mô hình du lịch nông nghiệp.

Ông nhấn mạnh rằng nông nghiệp sinh thái, nông nghiệp thông minh và du lịch nông thôn sẽ là những trụ cột quan trọng trong quá trình thực hiện chuyển đổi xanh của ngành nông nghiệp Việt Nam trong giai đoạn tới.

Giới thiệu các giải pháp nông nghiệp thông minh ứng dụng AI

Tiếp nối chương trình, ông Kyu Tae Park, Giám đốc điều hành Công ty Avalve đã giới thiệu các mô hình nông nghiệp thông minh ứng dụng AI đang được triển khai tại Việt Nam và một số quốc gia châu Á.

Theo ông Kyu Tae Park, hệ thống giải pháp của Avalve tích hợp các cảm biến IoT, nền tảng phân tích dữ liệu lớn, camera giám sát và các thuật toán trí tuệ nhân tạo nhằm hỗ trợ người sản xuất theo dõi điều kiện môi trường, cảnh báo sâu bệnh, tối ưu hóa sử dụng nước tưới và phân bón, đồng thời nâng cao khả năng dự báo rủi ro thiên tai.

Đại diện Avalve cũng giới thiệu các cơ chế hợp tác đầu tư và các gói hỗ trợ công nghệ dành cho hợp tác xã, doanh nghiệp và nhóm nông dân nhằm thúc đẩy quá trình chuyển đổi số trong nông nghiệp.

Kết quả tích cực từ mô hình thí điểm tại xã An Khánh

Tại hội thảo, TS. Hoàng Xuân Trường, Phó Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển Hệ thống Nông nghiệp đã trình bày báo cáo tổng kết kết quả triển khai dự án hỗ trợ mô hình nông nghiệp thông minh ứng dụng AI tại xã An Khánh, Hà Nội.

Theo báo cáo, từ cuối năm 2025 đến nay, dự án đã triển khai nhiều hoạt động quan trọng như hội thảo chia sẻ kiến thức về nông nghiệp thông minh, xây dựng mạng lưới hợp tác xã và nông dân nòng cốt, đào tạo kỹ thuật ứng dụng AI cho nông dân, tổ chức tập huấn về bình đẳng giới trong chuyển đổi số, xây dựng các gói hỗ trợ đầu tư và tham vấn xây dựng Đề án phát triển nông nghiệp sinh thái, nông nghiệp công nghệ cao và chuyển đổi số tại địa phương.

Đặc biệt, dự án đã đề xuất phát triển vùng nông nghiệp sinh thái ứng dụng công nghệ cao quy mô khoảng 50 ha tại xã An Khánh, kết hợp sản xuất nông nghiệp với du lịch trải nghiệm và giáo dục nông nghiệp. Mô hình được định hướng ứng dụng đồng bộ hệ thống cảm biến IoT, nhật ký điện tử, truy xuất nguồn gốc số và các giải pháp AI nhằm nâng cao hiệu quả sản xuất, giảm phát thải và gia tăng thu nhập cho người dân.

Hợp tác xã và cộng đồng là hai trụ cột của du lịch nông nghiệp bền vững

Một trong những nội dung trọng tâm của hội thảo là tham luận của ông Lê Đức Thịnh, Cục trưởng Cục Kinh tế hợp tác và Phát triển nông thôn, Bộ Nông nghiệp và Môi trường với chủ đề “Vai trò của hợp tác xã và cộng đồng trong phát triển du lịch nông nghiệp bền vững ở Việt Nam: Cách tiếp cận từ kinh tế nông nghiệp đa giá trị”.

Ông Lê Đức Thịnh cho rằng trong bối cảnh chuyển từ sản xuất nông nghiệp sang kinh tế nông nghiệp đa giá trị, du lịch nông nghiệp đang trở thành động lực quan trọng thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn. Tuy nhiên, yếu tố quyết định sự thành công không chỉ nằm ở tài nguyên hay hạ tầng mà phụ thuộc vào năng lực hợp tác của cộng đồng địa phương và khả năng tổ chức các nguồn lực thông qua các thiết chế phù hợp.

Theo ông, cộng đồng địa phương là chủ thể sáng tạo, bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa, sinh thái và tri thức bản địa; trong khi hợp tác xã đóng vai trò tổ chức, liên kết và chuyển hóa các giá trị đó thành sản phẩm và giá trị thị trường. Tham luận cũng đề xuất khung phát triển “5T” gồm Tài nguyên – Tri thức – Tổ chức – Thị trường – Thịnh vượng như một hướng tiếp cận mới để phát triển du lịch nông nghiệp bền vững trong giai đoạn tới.

Mở ra cơ hội mới cho các dự án khởi nghiệp xanh

Trong phần trao đổi cuối chương trình, bà Trần Ngọc Trà Mi, đại diện Diễn đàn P4G tại Việt Nam đã chia sẻ các định hướng hỗ trợ của P4G đối với các dự án khởi nghiệp đổi mới sáng tạo trong lĩnh vực nông nghiệp xanh, thích ứng biến đổi khí hậu và phát triển bền vững.

Bà cho biết trong năm 2027, P4G sẽ tiếp tục mở rộng các chương trình hỗ trợ dành cho doanh nghiệp khởi nghiệp, hợp tác xã và các sáng kiến đổi mới sáng tạo có khả năng tạo tác động xã hội và môi trường tích cực. Đây là cơ hội quan trọng để các doanh nghiệp, hợp tác xã tại Việt Nam tiếp cận nguồn lực tài chính, tư vấn kỹ thuật, kết nối thị trường và các mạng lưới hợp tác quốc tế.

Tăng cường hợp tác vì nền nông nghiệp thông minh và bền vững

Phát biểu bế mạc hội thảo, ông Trương Quốc Cần, Trưởng đại diện tổ chức Action on Poverty tại Việt Nam đánh giá cao sự tham gia tích cực của các cơ quan quản lý, chuyên gia, doanh nghiệp, hợp tác xã và địa phương.

Ông khẳng định những kết quả đạt được từ dự án tại xã An Khánh cho thấy tiềm năng lớn của việc ứng dụng công nghệ số và trí tuệ nhân tạo trong phát triển nông nghiệp thích ứng với biến đổi khí hậu. Đồng thời, ông bày tỏ mong muốn tiếp tục mở rộng hợp tác giữa các bên nhằm nhân rộng các mô hình hiệu quả, góp phần thúc đẩy quá trình chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và phát triển kinh tế nông thôn bền vững tại Việt Nam.

Sau một buổi làm việc sôi nổi với nhiều tham luận chuyên sâu và ý kiến trao đổi thực tiễn, hội thảo đã hoàn thành toàn bộ nội dung chương trình đề ra và thành công tốt đẹp. Những kết quả và khuyến nghị được chia sẻ tại hội thảo được kỳ vọng sẽ góp phần thúc đẩy sự phát triển của nông nghiệp thông minh, du lịch nông nghiệp và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo vì mục tiêu tăng trưởng xanh và phát triển bền vững trong giai đoạn tới.