Thủ đoạn nhuộm xanh rau tươi bằng hóa chất tại hàng loạt kho thu mua đang gây xôn xao dư luận. Kết quả kiểm nghiệm phát hiện dung dịch ngâm rau chứa phẩm màu Tartrazine và Brilliant Blue, làm dấy lên lo ngại về an toàn thực phẩm và nguy cơ ảnh hưởng đến sức khỏe người tiêu dùng.
Hơn một nửa số kho rau bị phát hiện có dấu hiệu bất thường
Sự việc gây chú ý sau khi một tài khoản mạng xã hội họ Trương đăng tải loạt video ghi lại quá trình khảo sát tại 13 kho chứa rau củ ở thị trấn Định Viễn và thị trấn Đáp Liên, thuộc huyện Du Trung.
Theo kết quả ghi nhận, trên 50% số cơ sở được kiểm tra có dấu hiệu sử dụng một loại dung dịch không rõ nguồn gốc để ngâm ngồng xà lách.
Tại hiện trường, nhiều thùng chứa nước màu xanh và chai lọ hóa chất được đặt lộn xộn xung quanh khu vực sơ chế. Ở một điểm tập kết, người quay video còn phát hiện bao bì sản phẩm ghi “chất tạo màu hỗn hợp”, có màu xanh trái cây.
Những hình ảnh này làm dấy lên nghi vấn một số thương lái đã dùng phẩm màu để khiến rau trông xanh, bóng và bắt mắt hơn trước khi phân phối ra thị trường.
Để xác định thành phần của dung dịch, người thực hiện cuộc điều tra lấy ba mẫu nước ngâm tại ba kho rau khác nhau và gửi đến một đơn vị kiểm nghiệm độc lập. Kết quả cho thấy hai mẫu có chứa Tartrazine, còn gọi là màu vàng chanh, và Brilliant Blue, một loại phẩm màu xanh lam sáng.
Rau được ngâm dung dịch màu xanh tại điểm thu gom
Theo thông tin được ghi nhận trong quá trình tìm hiểu chuỗi cung ứng, việc xử lý bằng hóa chất không được thực hiện trên đồng ruộng.
Sau khi ngồng xà lách được nông dân thu hoạch với số lượng lớn, thương lái và các đại lý từ địa phương khác sẽ đưa rau về những điểm tập kết để phân loại, làm sạch và đóng gói. Sản phẩm sau đó được vận chuyển đến nhiều tỉnh, thành để tiêu thụ.
Một số cơ sở tiến hành ngâm, rửa rau ngay trên các bãi đất trống. Dung dịch có màu xanh bị đổ và vương khắp nền đất. Sau khi được xử lý, rau nhanh chóng được chuyển vào kho lạnh nhằm duy trì màu sắc trong thời gian vận chuyển đường dài.
Điều đáng lo ngại là hóa chất được pha hoàn toàn dựa trên kinh nghiệm của người làm, không sử dụng thiết bị để cân đo hoặc xác định nồng độ. Cách làm tùy tiện này có thể khiến lượng chất tạo màu bám trên rau vượt ngưỡng kiểm soát.
Cơ quan chức năng tiêu hủy số rau vi phạm
Sau khi vụ rau tươi bị nhuộm màu được phản ánh, Cục Nông nghiệp và Nông thôn huyện Du Trung đã thành lập đoàn kiểm tra liên ngành, tiến hành kiểm tra đột xuất những kho hàng liên quan. Toàn bộ số ngồng xà lách có dấu hiệu bị xử lý trái quy định đã được niêm phong và tiêu hủy.
Cơ quan quản lý nông nghiệp địa phương xác nhận rau bị tác động bởi Tartrazine và Brilliant Blue. Đây là hai loại phụ gia được phép sử dụng trong một số sản phẩm như bánh kẹo và đồ uống. Tuy nhiên, quy định an toàn thực phẩm không cho phép dùng các chất này để tạo màu cho nông sản tươi sống. Vì vậy, các cơ sở liên quan bị xác định đã sử dụng phụ gia thực phẩm không đúng phạm vi được pháp luật cho phép.
Kết quả kiểm tra ban đầu không phát hiện kim loại nặng hoặc formaldehyde trong những mẫu được lấy. Chính quyền địa phương cho biết sai phạm xuất hiện ở công đoạn thu gom, làm sạch và phân loại do các đại lý ngoại tỉnh thực hiện, không liên quan đến quá trình trồng trọt của nông dân tại huyện Du Trung.
Rau ngâm phẩm màu có thể ảnh hưởng sức khỏe thế nào?
Các chuyên gia cho biết Tartrazine và Brilliant Blue đều có khả năng hòa tan trong nước. Nếu phẩm màu chỉ bám bên ngoài rau trong thời gian ngắn, người tiêu dùng có thể giảm bớt lượng tồn dư bằng cách rửa kỹ hoặc loại bỏ phần vỏ bên ngoài. Tuy nhiên, với rau đã bị ngâm lâu khiến chất màu thấm vào mô thực vật, các biện pháp sơ chế thông thường tại nhà khó loại bỏ hoàn toàn.
Việc tiếp xúc với hai loại phẩm màu này ở hàm lượng vượt mức cho phép có thể gây phản ứng dị ứng, kích thích cơn hen hoặc tác động đến hành vi của những người có cơ địa nhạy cảm.
Sau vụ việc, chính quyền huyện Du Trung cho biết sẽ duy trì hoạt động kiểm tra thường xuyên, tăng cường giám sát các cơ sở thu gom và siết chặt quy trình sơ chế nông sản trên địa bàn.
