Rạng sáng 12/9, Bệnh viện Nhân dân Gia Định liên tiếp tiếp nhận hai trường hợp đau tinh hoàn đột ngột tại cơ sở chính và cơ sở Sài Gòn. Sau thăm khám, siêu âm Doppler và hội chẩn chuyên khoa, các bác sĩ xác định người bệnh bị xoắn tinh hoàn trái và nhanh chóng phẫu thuật cấp cứu.
Các bác sĩ cho biết với tình trạng này, thời gian là yếu tố quyết định khả năng bảo tồn tinh hoàn. Cơ hội giữ được tinh hoàn cao nhất khi người bệnh được tháo xoắn trong khoảng 6 giờ đầu kể từ khi bắt đầu đau.
Đau dữ dội lúc nửa đêm, được phẫu thuật sau vài giờ
Khoảng 0h30 ngày 12/9, anh M.H.T., 28 tuổi, đến Khoa Cấp cứu Bệnh viện Nhân dân Gia Định cơ sở chính vì đau dữ dội, đột ngột ở bìu trái. Cơn đau xuất hiện khoảng ba giờ trước đó và không giảm.
Qua thăm khám, các bác sĩ nghi ngờ xoắn tinh hoàn. Người bệnh được siêu âm Doppler và nhanh chóng chuyển đánh giá bởi bác sĩ chuyên khoa Ngoại thận - Tiết niệu. Chẩn đoán xoắn tinh hoàn trái được xác lập, ê-kíp lập tức triển khai phẫu thuật cấp cứu.
Trong mổ, tinh hoàn trái đã chuyển tím do thiếu máu. Sau khi tháo xoắn thừng tinh và làm ấm, màu sắc tinh hoàn dần chuyển sang hồng, cho thấy tưới máu được phục hồi. Các bác sĩ quyết định bảo tồn, đồng thời cố định tinh hoàn trái và tinh hoàn bên đối diện để giảm nguy cơ xoắn tái diễn.
Thức giấc vì đau tinh hoàn, đi viện ngay trong đêm
Khoảng 2h33 cùng ngày, anh N.X.M., 20 tuổi, đến Bệnh viện Nhân dân Gia Định cơ sở Sài Gòn vì đau tức đột ngột vùng bìu trái.
Người bệnh cho biết đang ngủ thì bất ngờ thức giấc vì cơn đau tinh hoàn dữ dội. Lo lắng, anh tìm hiểu thông tin về triệu chứng và nhận thấy biểu hiện có nhiều điểm tương đồng với xoắn tinh hoàn. Thay vì tiếp tục theo dõi tại nhà hoặc chờ đến sáng, anh quyết định đến bệnh viện gần nhất.
Tại đây, bác sĩ thăm khám và chỉ định siêu âm Doppler. Kết quả phù hợp với xoắn tinh hoàn trái, quy trình phẫu thuật cấp cứu được triển khai ngay sau đó.
Tương tự trường hợp trước, tinh hoàn trái của người bệnh đã tím do giảm tưới máu. Sau tháo xoắn và làm ấm, tinh hoàn hồng trở lại, cho thấy còn khả năng bảo tồn. Các bác sĩ cố định tinh hoàn bị xoắn và tinh hoàn đối diện.
BS Trần Đoàn Thiên Bảo, Khoa Ngoại thận - Tiết niệu, cho biết việc người bệnh không chờ đến sáng giúp rút ngắn thời gian từ khi xuất hiện triệu chứng đến lúc được xử trí.
“Điều quan trọng nhất khi xuất hiện đau tinh hoàn đột ngột là đến cơ sở y tế để được thăm khám ngay. Người dân không nên tự chẩn đoán hoặc tự điều trị dựa trên thông tin trên mạng”, bác sĩ nói.
Xoắn tinh hoàn: 6 giờ đầu là thời gian quan trọng
Xoắn tinh hoàn xảy ra khi thừng tinh bị xoắn, làm cản trở hoặc ngưng dòng máu nuôi tinh hoàn. Đây là một cấp cứu ngoại khoa, bởi tình trạng thiếu máu kéo dài có thể gây tổn thương không hồi phục.
Theo BS Thiên Bảo, khả năng bảo tồn tinh hoàn cao nhất khi người bệnh được phẫu thuật trong khoảng 6 giờ đầu kể từ khi bắt đầu đau. Khi thời gian thiếu máu kéo dài, nguy cơ tổn thương và hoại tử tinh hoàn tăng lên. Sau khoảng 12-24 giờ, khả năng phải cắt bỏ tinh hoàn tăng cao.
“Điểm đáng mừng ở cả hai trường hợp là người bệnh đều đến bệnh viện trong những giờ đầu. Khi phẫu thuật, tinh hoàn đã có biểu hiện tím do thiếu máu nhưng sau tháo xoắn đã hồng trở lại và có thể bảo tồn”, BS Thiên Bảo cho biết.
Theo bác sĩ, với xoắn tinh hoàn, điều quan trọng không chỉ là kỹ thuật phẫu thuật mà trước hết là nhận diện đúng tình trạng và đưa người bệnh đến cơ sở y tế đủ khả năng cấp cứu càng sớm càng tốt.
Đau tinh hoàn đột ngột, không nên chờ đến sáng
Xoắn tinh hoàn thường gặp ở trẻ em, thanh thiếu niên và nam giới trẻ. Dấu hiệu điển hình là đau đột ngột, dữ dội ở một bên bìu hoặc tinh hoàn. Người bệnh có thể kèm sưng bìu, tinh hoàn nằm cao bất thường, đau lan lên bẹn hoặc bụng dưới, buồn nôn hoặc nôn.
Cơn đau có thể xuất hiện khi đang ngủ, vào ban đêm hoặc gần sáng. Vì vậy, nếu đột ngột đau tinh hoàn, người bệnh không nên cố chịu đau, tự uống thuốc giảm đau rồi chờ đến sáng.
Thuốc giảm đau có thể làm giảm cảm giác đau nhưng không giải quyết được tình trạng thừng tinh bị xoắn. Trong khi đó, thời gian thiếu máu vẫn tiếp tục kéo dài và cơ hội bảo tồn tinh hoàn có thể giảm dần.
Với trẻ em và thanh thiếu niên, cha mẹ cũng cần chủ động trao đổi để trẻ hiểu rằng đau hoặc sưng vùng sinh dục là triệu chứng cần báo ngay cho người lớn, không nên vì ngại ngùng mà trì hoãn.
Bảo tồn tinh hoàn vẫn cần được theo dõi
Sau phẫu thuật, cả hai người bệnh đều được theo dõi sát. Tình trạng đau giảm, vết mổ ổn định, không ghi nhận diễn tiến bất thường và được xuất viện sau hai ngày.
Tuy nhiên, việc giữ được tinh hoàn trong cuộc mổ chưa đồng nghĩa chức năng của cơ quan này đã hoàn toàn được bảo đảm. Người bệnh cần tái khám theo lịch, đặc biệt trong khoảng 3-6 tháng sau phẫu thuật, để bác sĩ đánh giá kích thước, tưới máu và chức năng tinh hoàn.
Tùy trường hợp, người bệnh có thể được tư vấn thêm về nội tiết và sức khỏe sinh sản.
