Ba tháng qua, ông B. (71 tuổi, quê Ninh Bình) sống chung với tình trạng vàng da kéo dài, kèm theo ngứa da dai dẳng không rõ nguyên nhân. Dù đã thăm khám tại một số cơ sở y tế và được chẩn đoán tắc ống mật, can thiệp điều trị, các triệu chứng vẫn không thuyên giảm.
Lo lắng khi tình trạng vàng da, vàng mắt và ngứa ngày càng rõ rệt, ông B. đến Bệnh viện Đa khoa Xuyên Á để thăm khám chuyên sâu với hy vọng tìm ra nguyên nhân chính xác.
Tại đây, qua xét nghiệm và chẩn đoán hình ảnh, bác sĩ ghi nhận tình trạng giãn đường mật trong và ngoài gan, kèm sỏi ở đoạn cuối ống mật chủ. Bệnh nhân được chỉ định nội soi mật tụy ngược dòng (ERCP) để lấy sỏi — phương pháp vừa chẩn đoán vừa điều trị, giúp làm sạch đường mật.
Sau can thiệp, triệu chứng cải thiện nhẹ trong vài ngày đầu. Tuy nhiên, tình trạng vàng da và ngứa nhanh chóng tái phát, thậm chí nặng hơn.
ThS.BS Phan Trung Hiếu, Khoa Ngoại Tiêu hóa – Gan mật tụy, cho biết thông thường, với các trường hợp tắc mật do sỏi, sau khi thực hiện ERCP lấy sạch sỏi, triệu chứng sẽ cải thiện rõ rệt. Tuy nhiên, trường hợp của ông B. diễn tiến không điển hình khi bệnh không thuyên giảm mà còn nặng hơn.
Trước diễn biến bất thường, các bác sĩ quyết định thực hiện phẫu thuật nội soi thám sát đường mật — phương pháp cho phép quan sát trực tiếp bên trong hệ thống đường mật.
Thông thường, các bệnh lý đường mật được chẩn đoán bằng siêu âm, CT scan hoặc ERCP nhằm tái tạo hình ảnh và xác định nguyên nhân tắc nghẽn. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, các kỹ thuật này có thể bị hạn chế bởi nhiễu hình ảnh, khiến việc xác định chính xác tác nhân gây bệnh gặp khó khăn.
Với phẫu thuật nội soi mở ống mật chủ kết hợp đưa ống soi vào đường mật, bác sĩ có thể quan sát trực tiếp tổn thương. Đây là phương pháp có giá trị chẩn đoán cao, đặc biệt trong những trường hợp hiếm gặp hoặc diễn tiến không điển hình.
Kết quả, nguyên nhân thực sự được xác định không phải do sỏi như chẩn đoán ban đầu mà là sán ký sinh trong đường mật gan — tác nhân gây tắc nghẽn dòng chảy của mật, dẫn đến vàng da và ngứa kéo dài.
Trong quá trình soi và bơm rửa đường mật, các bác sĩ phát hiện ký sinh trùng di chuyển từ trong gan xuống đường mật. Mẫu bệnh phẩm được xác định là sán lá nhỏ.
“Sau khi xử lý tình trạng tắc mật do ký sinh trùng, chúng tôi phối hợp với khoa Nội tổng quát xây dựng phác đồ điều trị nội khoa nhằm tiêu diệt sán. Đồng thời, bệnh nhân được bơm rửa ống dẫn lưu để loại bỏ xác sán còn sót lại”, bác sĩ Hiếu cho biết.
Hiện tại, tình trạng bệnh nhân đã cải thiện rõ rệt: hết vàng da, hết ngứa, sức khỏe ổn định và đã được xuất viện.
Theo bác sĩ Hiếu, nhiễm ký sinh trùng là bệnh khá phổ biến, nhưng tắc mật do ký sinh trùng lại hiếm gặp. Tình trạng này xảy ra khi giun, sán xâm nhập vào đường mật, gây tắc nghẽn dòng chảy của mật, dẫn đến các triệu chứng như vàng da, vàng mắt, ngứa, đau bụng, sốt, nôn.
Bệnh thường gặp ở những người có thói quen ăn đồ sống (rau sống, gỏi cá, thịt tái), đi chân trần, làm việc đồng áng hoặc thường xuyên tiếp xúc với gia súc, gia cầm.
Các bác sĩ khuyến cáo, khi xuất hiện triệu chứng vàng da, vàng mắt, ngứa không rõ nguyên nhân, người dân cần đi khám sớm để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.
Để phòng bệnh, cần lưu ý ăn chín, uống sôi; mang găng tay, ủng khi làm việc đồng áng hoặc tiếp xúc với gia súc, gia cầm và tẩy giun định kỳ.
