Đánh chiếm quân cảng Ream và hải cảng Sihanoukville (Kỳ 04)

Tác chiến hợp đồng quân binh chủng

Sau này, một bài báo trên trang https://infonet.vietnamnet.vn ngày 06-1-2019 cho biết: Tại căn cứ Ream có nhiều tàu chiến, gồm tàu tuần tiễu, tàu phóng lôi, tàu PCF, tàu quét mìn và các thuyền chiến đấu. Địch ước tính có trên 1.100 tên, gồm một tiểu đoàn của trung đoàn 63, sư đoàn 164, hai trận địa pháo cao xạ 37mm hai nòng (8 khẩu), bốn trận địa súng cối và súng ĐKZ, cùng nhiều chốt hỏa lực đại liên, trọng liên 12,7mm. Chúng tôi phải chiến đấu với một lực lượng tinh nhuệ của Khmer Đỏ đang quyết bám trụ căn cứ hải quân tiền đồn này.

Nhân kỷ niệm 40 năm Chiến dịch đổ bộ đường biển Tà Lơn (1/1979 - 1/2019), các báo Quân đội Nhân dân, Báo Hải quân Việt Nam và trang baotangquansu.vn cũng đưa tin cho biết: Trong đêm 6-1, rạng sáng 7-1-1979, khi các tàu hải quân và phương tiện đổ bộ tiến vào bờ, chiếm được bãi biển ở chân núi Tà Lơn làm đầu cầu, ta tiếp tục đổ bộ tiến công giải phóng cảng Sihanoukville và quân cảng Ream. Tuy nhiên, do địch phản kháng mạnh, lực lượng bộ binh lại đến muộn so với hiệp đồng, quá trình đổ bộ cũng gặp nhiều khó khăn tại bãi Tà Lơn nên lực lượng đổ bộ hầu như phải độc lập chiến đấu và chịu nhiều tổn thất về người và vũ khí. Địch nhân cơ hội đánh chiếm lại hầu hết vị trí trọng yếu ở cảng Sihanoukville và quân cảng Ream.

Do vậy, ngày 7-1-1979, Quân chủng Hải quân sử dụng lực lượng dự bị (2 tiểu đoàn của Lữ đoàn 101) thay thế các tiểu đoàn bị tổn thất của Lữ đoàn 126, tiếp tục đổ bộ lên Tà Lơn. Lực lượng này hợp đồng tác chiến với Trung đoàn 9 chúng tôi và Trung đoàn 66, Sư đoàn 304 (Quân đoàn 2) đang cơ động thần tốc bằng cơ giới vừa đến kịp, cùng với sự chi viện hỏa lực của không quân ta bắt đầu tấn công áp đảo địch, quyết tâm đánh chiếm toàn bộ quân cảng Ream và cảng Sihanoukville.

Gần trưa ngày 9-1-1979, mũi tiến công của Trung đoàn 9 , F304 đã đánh chiếm sân bay Sihanouk (nay là sân bay quốc tế Sihanouk). Một số chiếc máy bay quân sự cùng nhiều vũ khí, quân trang, quân dụng bị ta thu giữ. Xế chiều, các mũi tiến công đã tiếp cận cửa ngõ vào quân cảng Ream.

Trong chiến đấu cũng có những tình huống hi hữu, cười trong khiếp hãi. Vốn là lúc khẩu đội tôi đang chiến đấu thì thấy mấy chiến sĩ đại đội 14 (trực thuộc Trung đoàn bộ) khiêng súng cối hạng nặng 120 ly và đạn chạy lạch bạch ngang qua chừng hơn chục mét thì đặt bắn. Ít phút sau, chúng tôi nghe một tiếng nổ đinh tai nhức óc ngay trên đầu, gỗ cành lá cây bay lả tả, khói mù mịt. Tiếng nổ chát chúa, kinh hoàng vì quá gần.

- Địch phản pháo vào đội hình ta chăng? Ai nấy đều tự hỏi và nằm rạp xuống.

Bỗng nghe tiếng nhốn nháo từ phía khẩu đội cối 120ly. Thì ra, vì vội vàng đặt súng và lấy phần tử bắn nhanh để tiêu diệt địch, chi viện kịp thời cho bộ binh nên anh em thiếu quan sát xạ giới, không biết rằng mình đang ở dưới một cây cổ thụ cao mấy chục mét có tán xòe rộng ra. Vì vậy, khi bắn gần, nòng pháo cối dựng đứng, quả đạn cối 120 ly có màng rung kíp nổ rất nhạy đã phọt trúng ngay tán cây trên cao và nổ luôn, may là quân ta không có ai bị thương vong.

Trận đánh giằng co ác liệt, lực lượng địch tại quân cảng Ream còn nhiều nên chúng phản ứng mạnh, chống trả điên cuồng. Đường vào quân cảng độc đạo, có đoạn thắt cổ chai, một bên là rừng núi khó di chuyển, một bên là biển, các ổ đề kháng của địch quyết chặn quân ta, chờ trời tối, lợi dụng thông thuộc địa hình để phản công. Khẩu đội 12ly7 của tôi được lệnh tháo súng xuống khỏi thùng xe, cơ động lên phía trước bắn chế áp các ổ hỏa lực của địch. Tôi là xạ thủ số 1 vác 3 càng súng đi đầu (theo thứ tự kỹ chiến thuật quy định) vừa chạy đến vị trí đặt bắn thì xạ thủ vác thân súng và thùng đạn cũng vừa tới, nhưng xạ thủ vác bộ phận “tầm” không thấy đâu nên không thể lắp súng bắn được. Anh ấy đã trúng đạn hy sinh cách đó hơn chục mét được anh em phát hiện, lập tức “tầm” được mang đến thao tác lắp đặt và nổ súng đánh địch. Pháo hạm từ tàu hải quân của ta đang ở bờ biển cũng bắn lên chi viện nổ chát chúa, lúc đầu chúng tôi cứ ngỡ là pháo địch. Cùng lúc đó, các mũi bộ binh của Trung đoàn 9 xông lên. Một đơn vị hải quân đánh bộ của ta từ tàu cũng kịp đổ bộ tiến lên bờ, lính Trung đoàn chúng tôi và hải quân bắn nhau vài loạt mới nhận ra ám hiệu của nhau, vui mừng chiến thắng, phối hợp đánh chiếm hoàn toàn quân cảng Ream, tiếp truy kích địch, đuổi chúng chạy vào đến tận bìa khu rừng rậm mới dừng lại.

Say máu chiến trận, tôi không biết mình đã bị thương ở bắp đùi lúc nào, máu loang ra quần, đến khi tiếng súng tạm lắng, Liễn - một đồng đội của tôi, bảo:

-  Hậu bị thương rồi kìa! Lúc đó tôi mới thấy rát, may mắn vết thương chỉ ở phần mềm và đã tự cầm máu. Sau này ra quân, phục viên, anh em ở đơn vị cũ hỏi:

-   Sao mày không làm chế độ thương binh? Tôi cười bảo bị nhẹ như “trâu đực vẹt dái”, còn sống là may rồi, thương binh gì chứ.

-  Ở hướng tiến công của đơn vị bạn vào thành phố cảng Sihanoukville, cũng trong ngày 9-1-1979, Trung đoàn 66, Sư đoàn 304 đã tổ chức đánh chiếm các cao điểm xung quanh thành phố trước khi phối hợp với hải quân đánh bộ đánh vào trung tâm, giải phóng toàn bộ thành phố và hải cảng Sihanoukville vào ngày 10-1-1979. Quân Khmer Đỏ sau đó đã tổ chức phản công chiếm lại cảng Sihanoukville ngày 14 -1, nhưng Trung đoàn 66 và hải quân đánh bộ đã phối hợp đánh chiếm lại vào ngày hôm sau, tiêu diệt nhiều tên địch.

Trang nhật ký và giấc mơ hoa giữa rừng

Chịu thất bại nặng nề, nhưng đám tàn quân Khmer đỏ thất trận rút vào rừng tập hợp lại lực lượng đánh ta theo chiến thuật du kích.

Ngày ngày, đơn vị chúng tôi truy quét tàn quân địch đang lẩn trốn trong rừng, chiều xuống lại trở về điểm chốt trên một quả đồi nhìn ra bến cảng. Khi những tia nắng cuối cùng chỉ còn le lói rồi lịm tắt, hoàng hôn dần buông, lặng nhìn rặng dừa xanh xác xơ bao quanh cảng biển vừa trải qua trận chiến ác liệt, lòng tôi quặn thắt nhớ về đất mẹ.

Nghe phân công trực gác xong, tôi mắc võng, lấy ra từ túi áo trang giấy nhỏ mang theo từ đầu chiến dịch đã úa màu mồ hôi, ngồi ghi mấy dòng nhật ký để nhớ và làm kỷ niệm về cuộc đời gian lao trên trận tuyến đánh quân thù.

“08.01.1979

Đêm qua và ngày nay hành quân suốt bằng xe ô tô. Dọc đường, bọn tàn quân bắn súng máy và pháo cối vào đội hình. Chúng tôi phải dừng lại chiến đấu.

09.01.1979

Hành quân bằng xe từ sáng tới chiều, dọc đường phải đánh mấy trận vì địch phục kích 2 bên mé rừng. Chiếm được cảng Ream. Mấy anh em lục soát trại lính Pol Pot thu nhiều chiến lợi phẩm nhưng mình chả lấy thứ gì, chỉ lấy súc vải tròn mới, dài mấy chục mét đem xé ra chia nhau trải lán để nằm cho êm.

Cảng Ream, ngày 10-1-1979

Đêm chốt ở mé rừng. Ngày đi truy kích địch.

11-1-1979 và 12-1-1979 

Hai ngày đi truy quét tàn quân địch. Đêm lại về trên chốt tiền tiêu. Đã trung tuần tháng Chạp, đêm nào trăng cũng sáng như gương. Gần tết rồi còn gì? Chắc có lẽ Tết này tôi sẽ đón ở Campuchia. Rồi sẽ xa tất cả vì nhiệm vụ quốc tế của người chiến sĩ. Chính lúc này, đôi lúc tôi có ít nhiều suy nghĩ về đất mẹ Việt Nam, về quê hương, về cha mẹ tôi đang trông mong đứa con xa nhà đi chiến đấu.

Chính những lúc cha mẹ đang trông là những lúc con đang còn chiến đấu ở đất nước mà bọn Pol Pot – Iêng Sary đã xây nên một chế độ phát xít tàn bạo. Gần 1 tháng rồi con vào nơi đây, chắc cha mẹ trông mong, thương nhớ con khôn xiết. Con biết vậy nhưng con phải còn chiến đấu, cùng đồng đội của con hoàn thành nhiệm vụ mới có thể trở về Tổ quốc Việt Nam thân yêu…

14-01-1979

Giấc mơ hoa. Đêm giữa rừng, tôi gác phiên đầu tiên, màn đêm bao phủ, yên ắng tĩnh mịch. Bất cứ bước đi của ai cũng làm cho lá cây khô xào xạc. Tiếng chim hót líu lo hồi chiều cũng đã tắt ngấm. Con tắc kè ở đâu đó chốc lát lại kêu lên: tắc kè, tắc kè nghe não ruột. Ngồi nhớ quê hương, nhớ người thân, bạn bè ở quê nhà. Hết phiên gác, tôi ngả lưng nằm xuống tấm ni-long trải trên chỗ đất bằng ngủ một giấc ngon lành. Giấc ngủ say đưa tôi chìm đắm vào giấc mơ đẹp. Tôi thấy mình đang ở Việt Nam, đang gặp và trò chuyện với Lam Sa – Một bạn nữ sinh cùng lớp thời phổ thông, trông bạn ấy như xưa, buổi gặp gỡ làm cho lòng tôi vui lên khó tả.

- Phúc đâu rồi? Nhớ 2 đứa bay ghê! Trong giấc mơ, tôi nói.

Phúc cũng là một nữ sinh cùng lớp, bạn của Lam Sa. Hồi đó, tôi làm lớp trưởng còn Phúc lớp phó. Tình cảm giữa tôi với Lam Sa và Phúc cũng như các nữ sinh khác thật bình thường, sao hôm nay trong giấc mơ mình lại nhớ hai bạn ấy thế! Chắc có lẽ có một tình cảm nào đó xa hơn tình bạn chăng? Không, không phải như thế! Gọi là “Phải lòng mặt đơn phương” thì có, còn yêu ai thì chưa. Bởi vậy ngày lên đường nhập ngũ, không có bạn nữ sinh hay thôn nữ nào đến tiễn đưa mình cơ mà.

Tôi đứng nói chuyện với Lam Sa một lúc thì có tiếng xe ô tô đi ngang và dừng lại trước mặt. Có ai đó gọi tôi.

- Anh Hậu ơi, em về nhé! Lam Sa chào và nói lời chia tay.

- Khoan đã, chờ một tí. Tôi nói với theo thì phải.

Tôi giật mình tỉnh giấc. Trời sáng tờ mờ, ngọn gió từ biển thổi ào ào xuyên qua cánh rừng. Dù đã tỉnh tôi vẫn luyến tiếc cố giữ lại giấc mơ, mong cho nó trở lại. Nhưng trời đã sáng rõ.

16-1-1979.

Nói sao cho hết nỗi nhớ của người chiến sĩ làm nhiệm vụ nơi xa Tổ quốc mình. Đêm đêm, cứ đến phiên gác, tôi lại hình dung ra những ngày tháng còn tuổi học trò. Rừng núi về đêm giữ vẻ trầm ngâm, ánh trăng trung tuần chen qua các kẽ lá rọi vào hòn đá cạnh chỗ tôi ngồi trông trắng bạch, rồi dần dà vệt sáng cũng di chuyển theo bóng trăng thời gian về khuya...”

Còn tiếp...!